فصلنامه علمي– پژوهشي رهيافتي نو در مذيزيت آموسشي، سال هشتم، شماره3، پاييش 69، پياپي33 شاپا چاپي:9396-8002 شاپا الکتزونيکي: X 383-8283
http://jedu.miau.ac.ir

باسنمايي های چنذگانه در آموسش و يادگيزی: انعکاس تجزبيات عملي
هْْشیبس َسی افـبس * ، هزیذ حكٍسدی ، فلی وویزبًًی
تبسیخ دسیبفت:22/01/96 كق54-29 تبسیخ پزیشؽ:02/05/96

چکيذه
س ًذ وبسثشد چٌٌذ سػبً دس هحیظّ ّبی یبدگیشی الىتش ًیىی ثِ فٌ َاى ثؼتش هغلَة آه صؽ ) ثِ ٍی ظ دس آهَصؽ اص ساُ دٍس( دس عیِ چٌٌذ ػبل گزؿتِ اص افضایؾ چـوگیشی ثشخَسداس گشدیذُ اػت. همبلِ حبضُش ثِ اسائِ گضاسؿی اص یه پش طُ تحمیمبتی رذیذ ثب ه ضَؿ ت ػقِ ؼخِ چٌٌذ سػبً ای یه د سُ سػوی هىتََة اختلبف داسد وِ دس داًـگبُ و ئیٌ ضلٌٌذ رٌ َثی هَسد ارشا لشاس گشفت. َؿتبس حبضش ثِ عَس دلیك تش، ثِ تحلیل هؼبئل هشتجظ ثب عشاحی آهَصؿی، اًًقىبع هفبّّین هشتجظ ثب پبػخگَِیی ثِ هـتشیبى چٌٌذ ػَ اد ، ؿیؿیَُ استمبء فشكت ّبی یبدگیشی داًًؾ پظ ّبى ثب وبسثشد ثبصًًوبیی ّبی چٌ ذگبً هی پشداصد. ثِ فجبست دیگشُ، همبَلِ حبضش ثب وبسثؼت سٍیىشد هش سی تَكیفی ثب توشوض ثش داًؾ پظ ّبى فوذتبً داـزَیبى همغـ وٍبسؿٌبػی ثب ث شُ گیشی اص پشػـٌ بهِ ایٌ تشًًتی ثِ فٌ َاى اثضاس گشدآٍسی دادُ ّب )ثبصخَسدّب( هَسد ارشا اسائِ لشاٍس هی گیشٍد. اص ایي سٍی، دس گبم ًخؼت، ًمؾ ػجهّ ّبی یبدگیشی دس فشآیٌٌذ یبدگیشی هلاحؾبٍت ضشٍسی دس ت یِ تذٍیي هغبلت آهَصؿی ثب ثشسػی دلیك اّّویت تلَیش پشداصی دس ثبصًًوبیی هفبّّین دسن افضایی هضوََى ػ دهٌٌذی دس فشّ ٌگ آوٌ ذُ اص فٌٌبكش ثلشی هَسد اوبٍی لشاس هی گیشد. ػپغٍ هـبّ ذُ هی گشدد ادسان هقغَف ثِ ایي هفبّین ثٌیبدیِيٍ دس ؿىل گیشی سٍیىشد ؿٍخلی ًؼجتِ ثِ آهٍ صؽ یبدگیشی ثِ یظُ دس كَست وبسثشد ثبصًًوبیی ّبی چٌ ذگبً یب دیذاسی دس هحیظ ّبی چٌذ سػبً ای الىتش ًیىی اص ًمؾ هْْوی ثشخَسداس هی ثبؿذ. دس گبم دٍم، هحذٍٍدیتّ ّبی ؿٌٌٍبختی هقغَف ثِ یبدگیشًًِذگبى دس ٌگبم اسائِ اعلافبت ثِِ ؿی ّبی چٌ ذگبًچٌذگبًِ دس هحیظ چٌٌذ سػبً ای احشثخـی ؿٌٌبختی اسائ ػغحی اص گضیٌٌؾ تقبهلی ث یبدَگیشًًذگبى هَسد ثشسػی لشاس هی گیشد. دس پبیبى، هزو ف ای اص ت كیِ ّبی عشاحی آهَصؿی ثب هحَسیت

لبلت ثٌذی هٌبػت ٍ ؽشفیتّ ّبی ثبلمثبلمَُ اسائِ هغبلت آهَصؿی چٌذ سػبً ای ٍ یبدگیشی الىتش ًیىی پیـٌ ْبد هی گشدد.

كليد واژهها: ثبصًًوبیی چٌ ذگبًچٌذگبًِ، هغبلت چٌذ سػبًسػبًِ ای، تلَیش پشداصی، آهَصؽ ٍ یبدگیشی.

مقذمه
اخیشاً تیوی هتـىل اص افضبی ّیبت فِلوی دِاًـىذُ وؼِت وبس هشوض آهَصؽ اص ساُ دٍٍس داًـگِب و ئیٌ ضلٌٌذ رٌ َثی الذام ث ت ػق ؼخ چٌٌذِ سػبً ای د سُ هٍذیشیت پشٍ طُ و دُِ اػت.
اگشچ ایي الذام اٍٍلیي تَلیذ هغبلت یبدگیشیً چٌٌذ سػبً ای دس داًـگبُ و ئیٌ ضلٌٌذ رٌ َثی ث ؿوبس ًوی سٍد، اهب وبسثشِد آى ث فٌ َاى ثخـی اص پش طُ تحمٍیمبتی هلَة دس ساػتبی تبییذ اوٌؾ یبدگیشًذُ / وبسثش ث سٍٍٍیذاد یبدگیشی تقبهلی اص اثقبد رزاة هْْن ایي الذام یظ هلحَػ هی گشدد.
داًـىذُ وؼت وبس داًـگب و ئیٌ ضلٌٌذ ثشای ثیؾ اص د ػٍبل اػت و دٍ سُ « فٌ َى هذیشیت پشٍ طُ 2102 » سا ث فٌ َاى دٍ سُ آهَصؿی دسٍ ٍى داًـگبّّیُ ثش ٍى داًـگبّّی اسائ هی دّّذ. ایي د سُ استجبط ٍ هـبثْت ثؼیبسی ثب پظ ّؾ دس فولیبت داسد. پظٍ ّؾ دس فولیبت یه سؿت چٌٌذ ثقذی اػت و ت اًًؾ لاصم ثشای اتخبر یه سٍٍیىشد هٌٌغمی ث ساُ حلٍ هؼبئل پیچیذ ؽبّ شاً هجْْن سا فشاّّن هی ًوِبیذِ ثب سفـ حزف اثْْبم، اهىبى سٍٍیت وبًَى هؼئل تلویِن گیشی هُتٌٌٍبػت ثب آى سا ثشای ػبصهبىّ ّب ث اسهغبى هی آٍٍسد. ثشاػبع دیذگبُ یؼٌ ذ هؼئَل همبل حبضش ػخٌ شاى ایي دٍ سُ ، ػغحی اص هغبیشت اختلاف هیِبى تـشیح هفبّّینً ثشای داًًؾ پظٍ ّبى دسٍ ى داًـگبّّی ثشٍٍىِ داًـگبّّی هـبّ ذ هی گشٍدد. ایـبى ث فٌ َاى اٍٍلیي ػخٌٌشاى حضَسی دسٍٍى داًـگبّّی ایي دٍ س ث تـشیح هفبّین همُذهبتی فٌ َى هذیشیت پش طُ ، ػبختبسّبی ؿىؼت وبس، و داسًوَداسّبیّبی ؿجىِ ایُ ٍ و داسّبی گبًًت هی پشداصد. ایي اهش ثب تشػین ّبی صًزیشُ ای ثش سٍٍی تبثلَی آهَصؿی دس ٌگبم تىلّن دًس هَسد ایي هفبّّین هحمك هی گشدد. هغبلت اسػبلی ث داًؾ پظٍ ّبى ثشٍٍى داًـگبّّیِ، فلیشغن ثشخَسداسی اص ػجه تقبهلی، كشفبً داسای تشػینّ ّبی ایؼتب تَضیحبت هتٌٌی اػت و ث دلیل للوشٍٍی هحذٍٍد اص ؽشفیِت وبهل ثیبى استِجبط پَیبی ه رَد هیبى آى دٍ ثشِخَسداس ًوی ثبؿٌٌذ. اص ایي سٍٍی، هـبّ ذُ گشدیذ و خلك یه ؼخًؼخِ پ یبًًوب اص ایي هفبّّین هیت اًًذ ث فٌ َاى ساُ حل هٌٌبػجی ثشای ًبثشاثشی ادساوی داًًؾ پظٍ ّبى غیشحضََسی ثشٍ ٍى داًـگبّّی هَسد ت رِّ ٍ اسائاسائِ لشاس گیشد. ث ه ؾَس پشداصٍؽ ایيٍ ًبثشاثشی دس ادسان، یه تین پشٍ طُ هتـىل اص افضبی ّیبت فلوی هزشةٍاص داًـىذُ وؼِت وبس هشوض آهَصؽ اص ساُ دٍٍس تـىیل گشدیذ. ایي پش طُ تخلیق صٍهبى، هٌٌبثـ تفىش لبثل ت رّ ای سا هی علجیذ. افضٍٍى ثش ایي، احٍش ثخـی ػ دهٌٌذی اختلبف صهبى تلاؽٍ ثشای داًًؾ پظٍ ّبى ثشٍٍى داًـگبّی ًیض هَسد ثشسػی تحلیل لشاس گشفت. دس ْبیت ثشای عشاحی ایزبد ایي هغبلت آهَصؿی، ضیٌ ّبی لاصم پشٍ طُ تَػظ داًـىذُ وؼت ٍ وبس فشاّّن گشدیذ حوبیت ّبی فضایٌ ذ تش ًیض تَػظ هّشوض آهَصؽ اص ساُ دٍٍس هْیب گشدیذ. دس ًتیزیزِ، هغبلت آهَصؿی هٍَسد ًیبص ثشای ؼخ ؿوِبسُ 1 د سٍُ « فٌ َى هذیشیت پشٍ طُ 2102 » دس لبلت اسائاسائِ/ ٍة ػبیت چٌٌذ سػبًسػبًِای تقبهلی هًَسدِ ت ی ، تذٍٍیي ت ػق لشاس گشفت ) ؿىل ؿوبسُ 1(.
5470907452628

شکل شماره 3. كفحِ آغبصیي د سُ « فٌ َى هذیشیت پش طُ 2102 »

هؼئل هْْن دس عِشاحی ایي ػٍبیت آى ثَد و ربهقیِت هغبلت آهَصؿی ه رَد هىتَة ًِ تٌ ْب هَسد ّیچِِگ هلبلح یب تقذیل تِحَل لشاس ًگِیشد، ثلى هَسد استمبء ًیض لشاس گیشد. سفبیت ٍ لحبػ ایي هؼئل ضًشٍٍسی هیً وَد چشا و داًًؾ پظٍ ّبى ػبیش هـبسوتِ و ٌذگبى دس پظٍ ّؾ افن اص حضَسی )دسٍٍى داًـگبّی( غیش حضَسی )ثشٍٍى داًـگبّی( هلضم ث اًًزبم همبیؼ هٌٌبػت هیبى ؼخ ه رَد چبپی ؼخ چٌٌذ سػبً ای رذیذ گشدیذًًذ. ثب ت ر ث رَد هفبّّین یبدگیشی هَسد تـشیِح دس ؼخ چبپٍیً، ایيِ هفبّین یِبصهٌٌذ ثشسػی هزذٍد ج دًًِذِ. لحِِبػ ثبص تَلیذِ هغبلت آهَصؿی ه رَد وًچٌّوچٌیيٌیِي ضشٍٍست هـبّ ذُ هغبلت چبپی لجل اص سٍٍد ث ؼخًؼخِ چٌٌذ سػبً ای ًیض اص اّّویت

ثشخَسداس ثَد )ؿىل ؿوبسُ 2(. ث ایي تشتیت، اهىبىِ ت ػق گؼتشؽ ثبلمَ پظ ّؾ رْت لحبػدیگش گشٍگشٍُ ّبی داًؾ پظ ّی افن اص داًـزَیبى گزؿت ٍ غیِش دٍاًـزَیبى فشاّّنُ گشدیذ.

شکل شماره 8. هـبّ ذُ الضاهی هغبلت آهَصؿی چبپی

ایي ػٍبیت ّن اوٌ َى ثب گشدآٍٍسی هؼتوش ثبصخ سدّبی داًؾ پظ ّبى هَسد ثْ شُ ثشداسی لشاس هی گیشد ایي فشآیٌٌذ ثشای زذُّزذُ هبُ آیٌ ذآیٌذُ ًیض تذاٍٍم خ اّّذ داؿت. ًتبیذ اٍ لی پظ ّؾ حبضش، ؿؾ هبُ ًخؼتِ ایي دٍ س آصهبیـِی سا پَؿؾ هی دِّذ و گضاسؽ هـشٍٍح آى دس ثخؾ بی دیگش ّویي همبل اسائ هی گشددُ. لاصم ث یبدآٍٍسیٍ اػت و پیؾِ ثیٌٌی هی گشدیذ داًؾ پظٍ ّبى ثب اؿتیبق اص ایي هغبلت آهَصؿی اػتمجبل وبیًٌوبیٌذٌذ ت ػق هبرَلّ ّبی ثیـتشی اص ایي د سُ ًیض ضشٍٍسی هیً ًوبیذ.
دس ایي ساػتب، همبلهمبلِ حبضش ثب ّذف اًًقىبع فشكتّ ّب ٍ ؽشفیت ّبی وبسثشد ثبصًًوبیی ّبی چٌ ذگبًچٌذگبًِ دس فشكفشكِ آهَصؽ ٍ یبدگیشی ثثِ اسائاسائِ سئَع هضبهیي ٍ هفشٍٍضبت آهَصؿی ٍ ثٌیبدیي ت ػقتَػقِ ایي پشٍ طُ هی پشداصد ػپغ ثب ًوبیؾ سٍٍیذاد یبدگیشی ه رَد دس ایي پش طُ تحمیمبتی ثثِ تىبهل آى هی پشداصٍد. همبل حبضش، ث عَس یظُ ، ح ص ّبی عشاحی آهَصؿی، ثبصًوبِیی چ ذگبً هفبّین، الضاهبت هحذٍدیت ّبی ؿٌٌِبختی هشتجظ ثب ساّجشد ّبی یبدگیشی احشثخؾ ث یظُ دس ٌگبم آهَصؽٍ یبدگیشی داًًؾ پظٍ ّبى ثشخَسداس اص ػجهّ ّبی یبِدگیِشی غیش هتقبسف سا هَسد ثشسػی اوبٍٍی لشاس هی دّذ. افضٍٍى ثش ایي، ًـبى دادُ هی ؿَد و ت ر ث یبدگیشًًذگبى چٌٌذ ػ ادُ دس عشاحی هغبلت یبدگیشی چٌٌذ سػبً ای تقبهلی، گضیٌ ای هٌٌبػت پَیب اػت و هی ت اًًذ دس یبدگیشی هزو ف هتٌ َفی اص هفبّّین هِفیذ ٍالـ گشدد. دسِ ْبیت، ًـبىٍ دادُ هی ؿَد وِوِ ثب فشاّّن ػبصی ػغح هقیٌٌی اِص اًًتخبة دس هَسد ؿیَ دػتشػی ث هغبلت یبدگیشی، اهىبى فشآیٌٌذُ تشی ثشای ت اًوٌٌذػبصی تحشیه یبدگیشًًذگبى رُْْت فشاگیشیِ داًًؾ هیؼش هیگشدد. ؿبیبىٍ روش اػت دس عشاحی سٍٍیذادٍیبدگیشی هفشٍٍضبت ًؾشی هقیٌٌی دس استجبط ثب هٌغك یبدگیشی ؿٌٌبخت داًًؾ پظ ّبى هغشح گشدیذ. ایي هفشٍٍضبت لجل اص ثشسػی یبفت ّبی پظٍ ّؾ هَسد ثحج لشاس هیگیشد، چشا و ایي یبفت ّب، دس ثلٌٌذهذت، اهىبى تأییذ یب فذم تأییذ هفشٍٍضبت هغش حهغشٍحِ دس عَل عشاحی ٍ ارشای پش طُ سا فشاّن هی ػبصًًذ.

سبك های مختلف يادگيزی
دس ت ی تذٍٍیي ایي هغبلت، تین پش طُ وبهلاً ت ر داؿتٌٌذ و ثؼیبسی اص یبدگیشًذگبى ثٌٌب ثثِ دلائل هتقذِدیٍ اص ػجهّ ّبی یبدگیشی ثؼیبس هتفبٍٍتی ثشخَِسداس هی ثبؿٌٌِِذ. ػبساػٍیي ) 1999 Sarasin,3p:( ػجه یبدگیشی سا ث فٌ َاى «تشریح یب گشایؾ فوذٍُ یه فشد ث دسیبفت پشداصؽ اعٍلافبت ثثِ ؿىلی هقیي یب اؿىبل تشویجی» تقشیف هی وٌذ. فلیشغن رَد ػجهّ ّبی یبدگیشی هختلف تلذیك تبحیش هْْن ػجهِّ ّبی یبدگیشی ثش فشآیٌٌذ یبدگیشی، پظ ّـگشاى هَفك ثثِ ایزبد اروبؿ دس خلَف تقییي هزو ف ٍاحذی اص اكَل همجَل دس ایي هَسد گشدیذُ اًًذ.
5470907452628

ثشای تجییي ایي هَسد، یبفت ّبی پظٍ ّؾ لیلیَ گیٌٌذس )Liu and Ginther,1999( دس ایبلات هتحذُ آهشٍیىب حىبیت اص آى داسد و تمشیجبً 20 الی 30 دسِكذ اص داًًؾ پظپظٍّبىّبى داسای ػجه ؿٌیذاسی 40 دسكذ داسای ػجه دیذاسی ؼتٌّؼتٌذٌذ، دس حبلیى 30 الی 40 دسكذ دیگش اص ػجه حؼی / حشوتی، دیذاسی / حؼی تشویجی اص ػجهّ ّبی هزوَس ثشخَسداس هی ثبؿٌٌذ. هغبلق دیگشی ًـبى هی دّذ و تمشیجبً 50 دسكذٍ اص ػجه ؿٌیذاسی، 33 دسكذ اص ػجه دیذاسی 17 دسكذ اص ػجه حشوتی ثشِخَسداس هی ثبؿٌٌذ )2001 Vincent & Sirooss,(. فلیشغن تفبٍٍت ّبیٍ چـوگیش دس ایي آهبسِ ٍ اسلبم، وبهِلاً ٍاضح اػت و یبدگیشِی افشاد ث اؿىبل وٍبٍهلاً هتفبٍتی ث لَؿ هی پی ًذد. ثب ت ر ث ایي هؼئل ، ضشٍٍسی هیً ًوبیذ و هغبلت آهَصؿی وچٌّوچٌیيٌیي ػِجه بی آهَصؽ ثب ػجهّ ّبی ؿٌٌبختی هٌٌغجك گشدد تب هٌٌبفـ فضٍایٌ ذُ ای سا ثشای یبدگیشًًذگبى فشاّّن آٍٍسد
)12sekotS,2001:p( ایي ضشٍٍست ثبیذ دس اٍ لَیت وٍبًَى ت ر لشاس گیشد.
تحمیمبت وچٌٌیي ًـبى هی دّذ و ثؼیبسی اص س یذادّّبی آهَصؿی كشفبً هقغََفِ ثثِ ػجهّ ّبی ؿٌٌبختی طًًِتیهّ یب اًَاؿ خبف اص یبدگیشًذگبى هی ثبؿذ )1999 Sarasin,(. ایي هؼئل ثشای داًًؾ پظ بی و ػجه یبدگیشی آىّب ث عَس هغلَثی ثب فقبلیت هقیي هٌٌغجك ًوی گشدد، غیش لبثل لجَل ًبسضبیت ثخؾ اػت چشا و هٌٌزش ث وبّّؾ فوِلىشد آىّّب هی گشدد )1999 ,yaKcM(. اص عشف دٍیگش، دس كَست هـبسوت وبًبل ّبی حِؼی چٌ ذگبً ، یبدگیشی احش ثخؾ تش هی گشدد ) Kearnsley,

2000(. ثب ایيِ رٍَد، ایي هؼئل ثش ایي اهش تبویذ هیِ گزاسد و « ثؼیبسی اص افشاد ًؼجتٍ ث گشایٍؾخَد ًؼجت ث سٍؽ ّبی هختلفِ آگبّی ذاسًذ چشاو اص ثبصخ سدّبی خبسری هجٌٌی ثش رَد تفبٍتفشدٍی ث شُ هٌٌذ وی ثبؿٌٌذ » )114DePorter, 1992:p(. پیبهذ ایي هؼئل ًیض دس چبلؾ داًؾٍ پظٍ ّبى اهشٍصی ثب هغبًلت یبدگیشی هتي هذاس ه رَد دس هحیظ ّبی یبدگیشی ػٌتی ًوبیبى هٌٌقىغ هی گشدد.
عشاحی آهَصؿی ثبیذ اص ؽشفیت پبػخگَیی ثثِ سٍٍاثظ پیچیذپیچیذُ ه رَد هیبى فقبلیت یبدگیشی، فشآیٌٌذّبی ؿٌبختی یبدگیشًذُ سٍٍؽ ادسان ه لفِ ّبی هختلف سػبً ایِ ثشخَسداسِ ثبؿذ. ث ّویي تشتیت، آهَصؿگشاى ًیض ثبیذ اص فٌ َى تذسیغٍ اسائِ ای اػتفبدُ وبیٌٌذِ و هٌٌزش ث تؼْیلِ تقبهل داًًؾ پظٍ ّبى ثب هغبلت یبدگیشی گشدیذُ الضاهبت هختلف یبدگًیشی داًًؾ پظٍ ّبى ثشآٍ سدُ ػبصد
)1997 Lih-Juan,(. ثب ت ر ث دؿَاسی هحتول ثشِخی یبدگیشًذگبى دس تفؼیش ادسان دػتَس القوِل ّبی ؿفبّّی، ایي یبدِگیشًًِذگبى هوىي اػت ث دػتَس القولّ ّبی دیذاسی پٍبػخ هغلَة تشیٍ اسائ وبیٌٌذ. ثشخی دیگِش هوىي اػت دس خَ اًًذى دچبس هـىل ثبؿٌٌذ، اهب ؿٌ ًذگبى دلیِمی ثبؿٌٌذ صثبى ؿفبّی سا ثْتش ث خبعش ػپبسًذ )1998 Flattley,(. دس ؿىل ؿوبسُ 3، ضوي اسائ ػجهّ ّبی هختلف یبدگیشی، ًـبى داددادُ هی ؿَد ووِ ثؼیبسی اص یبدگیشًًذگبى اص تشویجی اص ػجه ّب اػتفبداػتفبدُ هیً وبیٌذ.

شکل شماره 3. ثبصًًوبیی ػجهّ ّبی یبدگیشی هختلف ٍ دلالت ًوبیی وبسثؼت تلفیمی ػجهّ ّب تَػظ ثؼیبسی اص یبدگیشًًذگبى.

تصويز پزداسی3 در باسنمايي8
صهبًًی اسػغاسػغَ ثیبى داؿت ووِ « ثذٍٍى تلَیش، تفىش غیشهوىي اػت» )1941 ,eltSekert(.
ؿگفت اًًگیض اػت و اػتَوغ )200 ,sekotS( هتزوٍش هی گشدد و اوخِش پظٍ ّؾّ ّبی گضاسؽ ؿذُ دس ادثیبت آهَصؽ اِیِي ادفب سا هَسد تبییذ لشاس هیدّّذ تبویذ هی وٌٌٍذ و وبسثشد ساّ جشدّبی دیذاسی دس آهَصؽ هٌٌزش ث ػغحِ یبدگیشی فضای ذُ تشی هی گشدد. فلذس ػلوبى ) ,Felder & Soloman2001( ًیض ثیبى هی داسًذ و غبلت هشدم سا یبدگیشًًذگبى دیذاسی تـىیل هی دّ ٌذ ٍ دس كَست لحبػ هحتَای دیذاِسی هىفی دس هغبلت آهَصؿی، داًًؾ پظٍ ّبى اعلافبت ثیـتشی سا تحلیل خَ اّ ٌذ وَدًوَد. هتبػفبً ، دس دٍ سُ ّبی آهَصؿی اص ساساُ دٍٍس، داًؾ پظٍ ّبى كشفبً ثب دسػٌ به ّب یب وبیـگشًّوبیـگشّبیّبی وبهپیَتشی تقبهل ثشلشاس هی وبیًوبیٌذٌذ ووِ اص اسربفبت دیذاسی ثؼیبس هحذٍٍدی ثشخَسداس هی ثبؿٌٌذ )2001,sckotM(.
اگش چچِ تلبلبٍیشٍیش دیذاسی اص ثٍخؾّ ّبی ضشضشٍسیٍسی ؿٌٌبخت ثـشی ثثِ ؿِوبس هی سِسًٍذًذ، اهب دس ًؾبم آهَصؽ فبلی هقبكش اص اّّویت ت ر هٌٌبػتٍ ثشخَسداس گشدیذُ ٍ ث حبؿی ساًذُ ؿذُ اًًذ
5470907452628

)2001 McLoughlin & Krakowski,(. وشع ٍى لیَى)1996 Kress & Van Leeuwen,( اؽْْبس هی داسًذ و ایي غفلت ث فلت فمذاى اػبػٍی ادسان هی ثبؿذ افتمبد داسًًذ و ًخِجگبى داًـگبّّی ثیـوبسی اصِ ایي تفىشات ثیوٌٌبن هی ثبؿٌٌذ افضایؾ تلبٍٍیش دس هغبلت یبدگیشیِ سا ث فٌ َاى هحتَای آهَصؿی «ثی اسصؽ» ث ؿٍوبس هی آٍ سًًذ. ثب ایيِ رَد، تلبٍٍٍیش ث فٌ َاى فٌٌبكش ضشٍٍسی آهَصؽ پشٍٍسؽ ث ؿوبس هی سٍ ذ اهىبى دػتشػی ثٍ اعلافبت تزشِثیبت دیذاسی پیچیذُ ای سا فشاّنٍ هیً وبیٌذ و دس لبلت ّبی هتٌٌی لبثل ثبصػبصی اًًتمبل ًوی ثبؿٌٌذ. دس ایي ساػتب، هه وی McKay,)1999( ثیبٍى هی داسد ووِ یهِ لبلت آهَصؽ احشٍثخِؾ هٌٌزٍش ث تؼْیلٍ تشوٍیت ػجه ّبی ؿٌٌبخٍتی هی گشدد لزا، هقشفی ٍ اسائ هتَى دیذاسی ا لی )تلبٍیش( سا لاصم ضشٍسی هی پٌذاسد. ضشٍست فضایٌ ذُ ایي اهش دس ایي هؼئل فتًْفتِ اػت و استجبعبت دیذاسی دس همبیؼهمبیؼِ ثب ّش اثضاس استجبعی دیگٍشی اص ؽشفیت اًًتـِبس احش ثخِؾًْ تش فضایٌ ذُ تِش داًًؾ ثشٍخَسداس هی ثبؿذ )8991,yrceeM(. ثٌبثشایي، ضشٍسی هیً ًوبیذ تب ث اؿىبل هختلفٍ پیبم ّبی دیذاسی ؿیَؿیَُ خ اًؾ ٍ ًگشؽ تلبتلبٍیشٍیش ث فٌ َاى صثبى ت ر وبفی هجزٍٍل گشدد )2002 ,sekotS(.
تفىشٍ دیذاسی، ثش اػبع ؾشیًؾشیِ ّب، ثخـی ثٌیبدیي ٍ هٌٌحلش ثثِ فشد اص فشآیٌٌذ ادساویٍ ثثِ ؿوبس هی سٍد تلَیش پشداصی وشًاُّوشاُ رذائی ًبپزیش سٍٍؽّ ّبی ولاهی ًوبدیي ثیبى ایذُ ّب اذیـ ّب هی ثبؿذ )2001 McLoughlin & Krakowski,(. دس ایي ساػتب، آگبّّی اص تغییشات دس للوشٍ ّبی
1 Visualization

فشّ ٌگی ف بٍٍسی اص ٍؽبیف عشاحبى آهَصؿی ٍ آهَصؿگشاى هی ثبؿذ. دس ْبیت ثب پیـشفتٍ فٌ بٍٍسی، تٍ اًبیی اًًتمبل ًوبیؾ تلبٍٍیش ٍالـ گشا ثبصًًوبیی ّبی گشافیىی اص اعلافبتٍ، اًگیضؽ هحشوی سا ثشای هشثیبى آهَصؿگشاى فشاّن هی ًوبیذٍ تب ث دسن فویك تشی اص ًمؾ تلَِیش پشداصی دس عشاحی هحیظّ ّبی آهَصٍؿی خَد دػت یبثٌٌذ. ایي اػتذلال، ثب ایي رَد، كشفبً ث ػَاد دیذاسی هحذٍٍد ًوی گشدد. ثب لٍحبػ هفْ َم ػ ادهٌٌذی دس فشّ گ هقبِكش، هـبّ ذُ هی گشدد و هفْ َم ػَاد دس آػتبً ثبصآفشیٌٌی ثبصتَلیذ لشاس داسد. ػَاد، ّن اوٌ َى ًِ ت ْب ؿبهل هقشفت دیذِاسی هی گشدد ثلى ؿٌٌبخت فٌ بٍ ساً ، وبهپیَتشی، اًتمبدی، سػبً ای … سا ًیض دس ثش هیگیشد. ػ ادهٌٌذی دس آیٌ ذُ ثش تِ اًًبیی سهضگـٍبییِ اعلافبت هٌٌتذ اص اًَاؿ هختِلف سٍػبًِ ّب دلالت خ اّّذ داؿت. اص ایي سٍٍی، لاصم اػت تب هشثیبى آهَصؿگشاى ؿخلبً رْت ایزبد فلؼف ػ ادّبی چٌ ذگبً تلاؽ وبیًٌوبیٌذٌذ ػپغ یبدگیشًذگبى سا ث ّویي تشتیت هَسد آهَصؽ ٍ تقلین لشاس د ٌذِ. دس هزوَؿ ٍ ثثِ فجبستی ٍالـ ثی بًثیٌبًِ، ؿشایظ پؼت هذسِى هؼتلضم ثشخَسداسی فضای ذُ اص ػَاد چٌ ذگبً اػت.

سواد چنذگانه3
ولٌٌش )249:Kellner, 2000, p( افتمبد داسِد و ػ ادّّب تَػظٍ فقبلیتّ ّبی آهَصؿی فشّ ٌگی ثثِ عَس ارتوبفی تَلیذ هی ؿ ًذ ٍ دس پبػخ ث تحَِلات ارتوبفی فشّ ٌگی هَسد تىبهلٍ دگشگدگشگًَیًیٍ لشاس هی گیشًًذ. اٍ ثیبى هی داسد:
… هیتَاى چٌیي اػتذلاِل وشد و دس فلش اًًملٍاة فٌ بٍٍسی فٌ بٍٍسیّ ّبی َیي، ضشٍٍِسی اػت تب اؿىبل رذیذی اص ػَاد سػبً ای، ػَادِ وبهپیَتشی ػَاد چٌٌذ سٍػبً ای سا ت ػًق داد و ثشای اؿبسُ ث آىّّب هیت اًًینٍ اص هفْ َم ولاى «ػ ادّّبی هتقذد» یب «ػ ادّّبی چٌ ذگبً » اػتفبدُ وَدٍ. فٌِ بٍٍسیّ ّبی ًَیيَیي اؿىبل فشّ ٌگی ًَیيَیي هؼتلضم هْْبستّ ّب ٍ ت اًًؾّ ّبی یًٌَیٌیٌی اػت آهَصًؽ پشٍٍسؽ ت ْب دس كََستی هی ت اًًذ ثب هؼبئل چبلؾٍّبی صًًذگی هقبكش هٌٌغجك هشتجظِ گٍشدد وِ هفْ َم ػَاد سا گؼتشؽ دّّذ ثشًبه ّبی دسػی ؿیَ ّبی آهَصؿی رذیذیٍ سا ت ی تذٍٍیي ًوبیذ.
ّوبىعَس و ولٌٌش ثیبى هی داسد، اػتٍخشاد هٌٌبفـ حذاوخشی اص اعلافبت اًًتمبلی اص عشیك فٌ بٍ ٍسیّّبی َیيِ، ّن اص لحبػ هـبسوت ّن یبدگیشی، هؼتلضم اتخبر یه سٍٍیىشد آیٌ ذُ هذاس هی ثبؿذِ. چٌیًي سٍٍیٍىشدی، داًًؾ آهَصاِى سا ثشایِ «خ اًًؾ» رْْبى، ثشلشاسی استجبط اص عشیك سٍٍؽّ ّبی چٌ ذگبً استجبعی وٌٌؾ دس ربهق فٌ بٍ ساً ثٌیبد اهشٍٍصیي آهبدآهبدُ خ اّّذ ػبخت ) O’Rourke,
.)2002

1 Multiple Literacy
ایيٍ اهش هؼتلضم هفْ َم ػبصیِ هزذد هفْ َم ػَاد اػت تب هتَى ولاهی، و داسًّوَداسّبّب، عشاحیّ ّب، فىغِّب دیگش اثضاسّبی استجبعی ث فٌ َاى هتَى خ اذًی گشیؼت ؿ ًذ. آًگبُ ، ایي ادسان ثبیذ دس ت ػق ثشبه ّبیٍ آهَصؿی رِذیذ اختلبكیٍ هَسِد افوبل لٍشاس گیشد. دس كَست وبسثشِد ٍة ػبیت ّب، ل َحّبی فـشدُ چٌٌذ سػبً ای ّب ث فٌ َاى ػیل آهَصؽ پشٍٍسؽ دس آیٌ ذُ ، ؾشیًؾشیِ پشداصی دسثبسُ ػَادّ ّبی هَسد ًیبص رْت تِقبهل ثب ایي هحِیظّّبی رذیذ چٌٌذ سػب ای ضشٍٍسی هیًِ ًوبیذِ. ثٌٌبثشایي چٌٌذ ػ ادُ ثَدى دس ربهق ای و هزو ف وبهلی اص ػجهّ ّبی یبًدِگیشی چٌ ذگبً سا ث سػویت هی ؿٌٌبػذ هؼتلضم ت ػقتَػقِ ؾشیًؾشیِ ّب ٍ ساّ جشدّبی هقغََف ثثِ ثبصًًوبیی چٌ ذگبًچٌذگبًِ هفبّّین آهَصؿی اػت )ؿىل ؿوبسُ 4(.

5470907452628

1792097-994661

شکل شماره 2 . چٌ ذسػبًچٌذسػبًِ ایّ ّب اهىبى پبػخگَیی فضایٌ ذ تشی سا ثشای فشاگیش چٌ ذػ ادُچٌذػَادُ فشاّّن هی وبیٌذ.

ثٌٌبثشایي اگش لشاس اػت داًؾ پظ ّبى ثشای فولىشد ثثِ ؿیَؿیَُ چٌٌذ سػبًسػبًِای آهبدُ گشدًذ، ثبیذ فشكتّ ّبیی ثشای آىّّب فشاّن گشدد تب اص عشیك سٍٍؽٍ ّبی هتقذد استجبعی ) صثبًی / هتٌٌی، دیذاسی/ گشافیىی، هَػیمِیبیی / ؿٌیذاسی، هىبًًی، اؿبسُ ای ( گبّی اٍٍلبت اص عشیك وبسثؼت ّوضهبى تِوبهی سٍٍؽّ ّب ًؼِجت ث ثیبى اًذٍیـ ّب ادسان رْْبى الذام وبیٌٌذ. )57:ekrkolot, 2002 , p(. ث ًؾش هی سػذ وٍ هفْ َمػبصی تلَیشػبصی وبسثشد ثبصًًوبییً ّبی چٌ ذگبًچٌذگبًِ ثب ثْ شُ گیشی اص رذیذتشیي فٌ بٍٍسیّ ّب فٌ َى چٌٌذ سػبًسػبًِای ثْتشیي الذام دس ایي خلَف اػت.

باسنمايي چنذگانه و چنذ رسانهای ها
اػتفبدُ اص ثبصًوبیی ّبی چٌ ذگبًچٌذگبًِ، ثثِ یظٍیظُ دس هحیظّ ّبی یبدگیشی وبهپیَتشی، ؽشفیتّ ّبی هتٌ َؿ ٍ گؼتشدُ ای سا ثشای عشاح آهَصؿی/ آهَصؿگش فشاّّن هی ًوبیذ. ث فٌ َاى هخبل، ثذهش پلاتضًًش )2002 , rrkteektl & rkmtdtl( هتزوش هی گشدًذ و «ثبصًوبیی ّبی چ ذگبً هی ت اٌذ یٍىذیگش سا وبهل وبیٌٌذ ٍ دس همبیؼهمبیؼِ ثب فولىشد ثبصًوبِیی هجتٌٌیِ ثش یه هٌجـ اعلِافبتیِ ثثِ ثبصًًوبییِ پیچیذ تش یه حً صُ وبسثشدی هٌٌزش گشدد». ایي هؼئل فولاً ث ایي فلت اػت و اسائ اعلافبت ث ؿیَؿیَُ ّبی چٌ ذگبًچٌذگبًِ یب تىویل اعلافبت ثب اػتفبدُ اص تلبٍٍیش هٌٌزش ثثِ ث جَد فشاخ اًًی ٍ حبفؾحبفؾِ هی گشدد )2002,snckS(. افضٍٍى ثش ایي، آیٌٌغٍ ٍسث ٍى لاثه )ecetot vck ckm etkSwkleA, 2002, p:1( ثیبى هی داسًًذ و «ػبلیبىٍ ثؼیبسی اػت و ثبصًًوبیی ّبی چٌٌذگبًگبًِ ثثِ فٌ َاى سٍٍؿی لذستوٌٌذ رْت تؼْیل ادسان هَِسد تبییذ سػویت لشاس گشِفت اػت».
ثشای تـشیح ثیِـتش ایي ه ضَؿ هخبل ػبدُ ای اسائاسائِ هی گشدد. داًؾ پظپظٍّیّی دس وتبة دسػیِ هی خ اًًذ « ٌگبهی و یه ثوت اتوی هٌفزش هی ؿَد، اثش فؾِین بسًزی ؿىل تـىیل هی گشدد و ػش ث آػوبى هی وـذ». ایي تجییي هىتَة ثشای فشدی و ّشگض ثبصًوبیی یب تلَیش اثش فؾین لبسچی ؿىل ًبؿی اص اًًفزبس اتوی سا هـبدُ ىشدُ اػت، اص هقٌٌب ٍ هفْ َم اًًذوی ثشخَسداس هی ثبؿذ. اهب دس كَست وشاُّوشاُ ػبصی ایي هتي ثب تلَیش اًًفزبس اتوی، خ اً ذُ اص یه وبًَى اسربؿ فَسی ثشخَسداس هیٍ گشدد وٍ هٌٌزشٍ ث اٍدسان هتي هی گشدد )ؿٍىل ؿوبسُ 5(. ث فجبست ػبدُ تش، «یبدگیشی داًؾ پظ ّبى اص ٍاطگبى تِلبٍیش ثْتش اص یبدگیشی اص ٍاطگبى كشف هی ثبِؿذ» )1:Doolittle, 2002,p(.

شکل شماره 5 . ٍاطگبى « اًًفزبس اتوی » ثِ تٌ ْبیی اص هفهفَْمَم اًًذوی ثشخَسداس هی ثبؿذ، اهب دسد تلَیش هٌٌزش ثثِ افضایؾ چـوگیش ادسان ایي هف َم هی گشدد.
دس ایي هخبل ػبدُ هـب ذُ هی گشدِد و ّن صثبى ّن تلبٍیش اص اثضاسّّبی هْْن ثبصًًوبیی ًوبدیي ث ؿوبس هی سٍ ًذ. ثٌٌبثشایي، ٌگبهی و یهِ پیبم هىتٍَة اص ؽشفیت اًًتمبل وبهل هفْ َم ثشخَسداس ًوِی گشدد، استجبط دیذاسی هی ت اًذ هفیذ ٍالـ گشدد. ایي ه ضَؿ هَسد حوبیت یبفت ّبی پظٍ ّؾ آیٌٌغٍ ٍسث )173:Ainsworth, 1999, p( دس هَسد ثبصًًوبیی ّبی چ ذگبً لشاس داسد و عی آى « ٌگبم اػتفبدُ یبدگیشذُ اص ثیؾ اص یه ساّجشد، فولىشد یبدگیشًذُ ًؼجت ث یبدگیشذگبًی و كشفِبً اص یه ساّجشد اػتفبدفبدُ هی و ٌذ ث هشاتت اص احشثخـی فضایٌ ذُ تشی ثشخَسدِاس هی ثبؿذ». گِبهیىٌّگبهیىِ یبدگیشًًذگبى اص فشكت اػتفبدُ اص ثبصًوبیی ّبی چٌ ذگبً ثشخَسداس هِی گشدًذ، آىّّب لبدس هی ؿ ًذ ًمبط ضقف هشتجظ ثب وبسثشد یه ساّّجشد هقیي ثبصًًوبییِ سا ثب گزاس ث ساّّجشد دیگش رجشاى وبِیًٌوبیٌذٌذ.
فلاٍ ُ ثش ایي، هـب ذهـبّذُ هی گشدد و یبدگیشی اص عشیك فشآیٌٌذّّبی هىول اص هضایبی لبثل ت ر ای ثشخَسداس هٍی ثبؿذ چشاو ثب تشویت ثبصًًوبیی ّب، یبدگیشًًذگبى ثب هحذٍدیتّ ّبی ًؼجتبًؼجتبً ووتشی ث اػغِ ًمبط لَت ضٍقف یه ثبصًًوبیی هٌفشد ه ارهَارِ هی ؿِ ًذ.
5470907452628

اص ایي سٍی، هفْ َم ػَاد دیذاسی چٌ ذگبً ثشای چٌٌذ سػبًسػبًِایِّ ّبی وبهپیَتشی هی ت اًًذ اص اّویت فضٍای ذُ تشی ثشخَسداس گشدد. ًوبیـگش ّبی وبهپیَتشِی دس همبیؼ ثب سػبً ّبی ػٌتٍی اص اثقبد گشافیىی تقبهلی ثیـتشی ثشخَسداس هی ثبؿٌٌذ و هٌٌزش ث پَیؾ فضبی دیذاسی، ادسان تقبهل ثب آیىيّ ّب ٍ گشافیه ّب، وبسثشد دػتگبُ ّبیی هبًٌذ هَع رْت تقبهل ثب هغلت فضبی هَسد ًؾش هی گشدٍد )2000 ,Ktrrktl(. ایي اهش، ًمؾ هٍْْوی سا دس ت اًًبیی یبدگیشًذُ دس ػٍبخت ثبصًًوبییِ ّبی رّ ٌیِ لزا، تؼْیل فْْن ٍ دسن هیًًوبیذ ایي ؽشفیت ثب وبسثشد وبًبلِ ّبیِ حؼِی چٌ ذگبً دس حبفؾ و تبُ هذت یبدگیشًذ حبكلِ هی گشدد )2001 ,etc(. ایي هؼئل ث ث خَد هٌٌزش ثِ فشاخ اًًی فضایٌ ذُ اعلافبت دسُ همبیؼ ثب ثبصًوبیی ّبی كشفبً دیذاسی یب ؿٌیذاسیً هغبلت هی گشدد )2001 Anderson,(. هضبف ثش ایي، تَضیحبت ولاهی ثب وشاّوشاّیّی ثبصًوبیی ّبی پَیبی گشافیىی دس همبیؼ ثب ثبصًوبیی ّبی ته گبً ث ادسان فضایٌ تشی هٌ تْْی هی گشدد. فلیشغن تلبٍیش ایؼتب، تلبٍیش پ یبًًوبِ ؽبّ شاً اص لذست ت اًوٌٌذِػبصی ثشخَسداس اػت و اهىبى ػغح ثبلاتشی اص پشداصؽ ؿٌٌبختی سا ثشای یبدگیشذُ فشاّن هی ػبصد )2002 Schnotz,(. ایيِ اهش فٍوذتبً ث ایي فلت اػت و « تلبٍیش پ یبًوب اص ت اًبیی اسائ اثقبد هختلف یه ه ضََؿ دسػی تبهیي اعلافبت ثیـتشی ثشخََسداس هی ثبؿذ» )2001 ,etc(. اص ایي سٍٍی، فشكت اًًتخبة اعلافبت ثیـتشی سا ثشای پشداصؽ فقبل داًًؾ پظ ّبى فشاّن هی ًوبیذ. ثب ایي رَد، دس كَستٍ فذم هذیشیت وٍبهل فشآیٌٌذ، ایي ٍیظگی هْن چٌٌذ سػبً ای هی ت اًذ ثشای فشآیٌٌذ یبدگیشی هضش ثبصداسًذ ثبؿذ فلت ایي اهش ًیض دس تحویل ثبس ؿٌٌبختی هبصاد غبلجبً غیش ضشٍٍسی پشداصؽ ثبصً ًوبییّبیُ چٌِ ذگبً تَػظ یبدگیشًذ فتًْفتِ اػت. ث فٌ َاى هخبل، یبدٍگیشًًذگبى هوىي اػت هزجَس ؿ ًذ تب ت رِ خَد سا ث عَس ّوضهبىُ ث ثبصًًِوبییّ ّبیِ هختلفی هقغََف وبیًٌوبیٌذٌذ، ث یظُ اگش ثبصًًوبیی ّبی چٌ ذگبً ثب دیگش ه لفِ ّبی پَیبیی هبًٌذ كذاّّبی

پیچیذُ ، حشوتّ ّبی پ یبًوب هتي تقبهلی تشویت ؿذ ثبؿٌذ و ایي اهش هؼتلضم پشداصؽِ ّوضهبى حزن فؾیوی اص اعلافبت اص عشف یبدگیشًذُ هی ثبؿذٍ. ایي هغبلجِبت دس اوخش هَاسد هٌٌزش ث تحویل ثبس هبصاد ثش ؽشفیت ؿٌٌبختی یبدگیشًذگبى هی گشدد ث یبدگیشی ثؼیبس اًًذن یبدگیشًًذِگبى هٌ تْْی هی ؿَد)2002 Bodemer & Ploetzner,(. دس ایي هیبى، هغلَةتشیي تشویت هزو ف سػبً ّبی ه رَد ثبیذ هَسد هلاحؾهلاحؾِ ٍ وبسثشد پزیشی ٍ افتوبد پزیشی آىّّب هَسد ثشسػی وبهل لشاس گیشد.

محذوديت ها و منفعت های شناختي
دس عشاحی سٍ یذادّّبی چٌٌذ سػبًسػبًِای آهَصؿی لاصم اػت تب دٍ ؾشیًؾشیِ اختلبكی پشداصؽ ؿٌٌبختیِ- ؾشی وذگزاسیِ د گبً ؾشی ثبس ؿٌٌبختیِ هَسد هلاحؾ ت ر لشٍاس گیشًذ. توٍشوض ّش دٍ ؾشی ثشً وبسِثشد حبفؾ و تبُ هذٍتً یب وبسی اػت و هتي ) افن اِص ؿٌٍیذاسی هىتََة( تلبٍٍیش دس آًزب هَسد پشداصؽ ّوضهبى لشاس هی گیشًذ. دس ثشسػی ًخؼت ث ًؾش هی سػذ ایيٍ دٍ ؾشی ، فشضی ّبی هتٌٌبلضی سا دس خلَف تبحیش آهَصؽ ثش یبدگیشی دس ٌگبم تشویت هتي تلَیًش اساِئ هی دّ ٌذ )2002 Gellevij et al,(. ثب ایي ر د دس ثشسػی ٍ لحبػ پیبهذّبی ایي ؾشیًؾشیِ ّبِ، صهیٌ ّبی هـتشوی یبفت هیؿَد ) ؿىل ؿوبسُ 6 (. دس كَسِت افوبل ثش س یذادّبی آهَصؿی هقیي، صهِیٌ ای هی ت اًذ دس عشاحی هحیظّ ّبی یبِدگیشی چٌٌذ سػبً ای اص احشثخـی ثبلایی ثشخَسداس ثبؿذ و اػتفبدُ هغلَثی اص ثبصًًوبیی ّبی چ ذگبً وشدوشدُ ثبؿذ.

شکل شماره 9. اهىبى یبثؾ ثٌٌیبد هـتشن هیبى ؾشیِ ّبی ثبس ؿٌٌبختی ٍ وذگزاسی د گبًدٍگبًِ فشاّّن هی ثبؿذ.

نظزيه بار شناختي3
ثش اػبع ؾشیًؾشیِ ثبس ؿٌٌبختی، اسائاسائِ حزن فؾیوی اص اعلافبت دس یه صهبى ٍاحذ هٌٌزش ثثِ تحویلثبس هبصاد ؿٌٌبختی ثش حبفؾ وبسی یبدگیشذُ هی گشدد و ایي اهش ث فلت ؽشفیت هِحذٍد حِبفؾ وِبسی هی ثبؿذ. دسٍ فول، یبدِگیشًذ تحت فـبس ػٌٌگیي هحِتَا اسائ ؿذُِ لشاس هی گیشد و ث ث خَد ث وبّؾِ ت ر توشوض هی اًًزبهُذ )1997 Lih-Juan,(. ایيٍ ه ضََؿ ثش اػبع ایي هفشٍٍمً اػتَاِس اػت و یبدگیشذُ اص ؽشفیت پشداصؽ هٌٌبثـ ؿٌٌبختی هحذٍدی ثشخَسداس اػت. الضام یبدگیشًذیبدگیشًذُ ث كشف هٌٌبثـ رّ ٌی ثش فقبلیتّ ّبیی ووِ استجبط هؼتمیوی ثب ػبخت عشح اسُ ّب ذاسًًذ هٌٌزش ثثِ ثبصداسًًذگی اص یبدگیشی هی گشدد )200 KcrMoac et al,(. افضٍٍى ثش ایي هـٍبّ ذهـبّذُ گشدیذُ اػت ووِ حزف ٍاطگبى، تلبٍٍیش اكَات غیش هشتجظ ث احشثخـی فضایٌ ذ تش یبدگیشًًذگبى هٌ تْْی هی گشدد )1999 Sweller,(. اص ایي سٍٍی، ضشٍٍِسی اػِت تب اسائ ّبی چٌٌذ سػبً ¬ای ثزٍبی توِشوض ثش
5470907452628

«حـَیبت» ) اعلافبت غیشضِشٍسی ( ث فٌ َاى ه اًًـ یبدگیشی ثش اٍسائاسائِ ّبی ؿفبف خلاك توشوض وبیٌٌذ )2002 Doolittle,(. ث فجبست دیگش، دِس كَست ثؼٌٌذگیِ ضَح یه ؿىل آهَِصؽ (ثِ فًفٌَاى هخبل، یه اًًیویـي یب فىغ ػبدُ (، اسائ ّوبى اعلافبت ث ؿىلی هختلف هٌٌزش ث تحویل ثبس ؿٌٌبختی غیش هشتجغی خ اّذ گشدیذ )2002 Sweller,(. دس ثبفت چٌٌذ سػبً ای، فَاهل اكلی هَحش ثش ثبس ؿٌٌبختی سا ؽبّ شاً وبسثشد ثیؾ اص اًذاصُ عشحّ ّبی هضّّیي ث هتي، گشِافیه اًًیویـي تـىیل هی دّ ٌذ.
اػِتفبدُ ثیؾ اص حِذ فٌٌبكش دیذاسی هوىي اػت یبدگیشًًذگبى سا ث ػٍوت اثقبد رزاة تف ٌی یه اسائ ّذایت وٌٌذ و ث فذم تحلیل فویك هقبًی صیشثٌٌبیی هی اًزبهذِ ثٌٌبثشایي ثب ّذف آٍهَصؿی تذاخل هی یبثذ )2002 ,sekotS(. یبدگیشًًذگبى هزشة، اص عشف دیگش، اص تَاًبیی تقییيٍ ؿٌٌبػی یبصّبی ؿخلی ٍ ت اًؾ ثی ًؾیش رزة داًؾ هَسد ًؾش ثشخَسداس هی ثبؿٌٌذ. ثب ایي رَد، داًؾ پظ ّبى ثشخَسداس اص داًؾ پغ صهیٌ ای وبفی اص یه هحیظ دس كَست ه ارْ ثبِ تقبهلاتِ وٌتشلّ ّبی بهحذٍد، ثب ثبس هبصاد ؿٌبختی سٍ ثشٍ هی ؿ ًذ. غبلجبً هـبّ ذُ هیَ گشددِ و ه ارْ ثٍب هحتَای آهَصؿی پیچیذُ یب فذم ثشخَسداسی اص داًًؾ پغ صهیٌ ای وبفی هٌٌزش ث اًًتخبةّ ّبی آهَصؿی ضقیفی اص عشف داًؾ پظ ّبى هی گشدد )2001 ,etc(. ربلِت آى ثشخی اصٍ سٍٍاى ؿٌٌبػبىِ ؿٌٌبختی اوٌ َى تلذیك هیً وبیٌٌذ و دس كََست تلاؽ یبدگیشًًذٍگٍبى ث اؿىبِل هتقذد تب صهبى اسائ هحذٍدیت ّبی هٌٌغمی، ؽشفیت پشداصؽ احش ثخؾتشی ه رَد دس رشیبى هی ثبؿذ )McLoughlin,
.)1997

نظزيه كذگذاری دوگانه1
حبفؾ وبسی، ثش اػبعِ ؾشی وذ گزاسِی دٍ گبً اص دٍ ػیؼتِن یب ثخؾ رخیشُ ػبصی هتوبیضتـىیل هِی ؿَد. ایي ؾشیًؾشیِ هًتفبٍت اص ؾشیًؾشیِ ثبس ؿٌٌبِختی اػت و رَد كشفبً یه لؼوت سا ثشای
پشداصؽ اعلٍافبتِ و تبُ هذت تبییذ هی ًوٍبیذ )200 Gellevij et al,(. ًؾبم ولاهی، اص عشیك وذگزاسی د گبً ، اعلافبتٍ ) گفتبسی ( سٍایی سا هَسد پشداصؽ لشاس هی دّذ دِس حبلیىحبلیىِ اعلافبت دیذاسی، افن اص تلَیش هتي، تَػظ ًؾبم غیش ولاهی پشداصؽ هی ؿَد. ث افتمبد ثشخی اص سٍٍاى ؿٌٌِبػبى ؿٌٌِبختی، وبسثشد ّوضهبى ایي لؼوتّ ّبی پشداصؿی یىی اص سا ّبی هْْن ت ػق ؽشفیت حبفؾ وبسی ث ؿوبس هی سٍٍد )2002 Mayer, 2001; Tabbers,(. پشداصؽ ّوضهبى سٍٍایتِ تلَیش دس دٍ ثخؾ وبهلاً هتوبیض حبفؾ وبسی هٌٌزش ثثِ افضایؾ ؽشفیت حبفؾ وبِسی وبّّؾ ثبس ؿٌٌِبختی ًبؿی اص لبلت آهَصؿی خ اّّذ گشدیذ )2002 Gellevij et al,(. لاصمِ ث یبدٍآٍٍسی اػِت و هبیش
)2001 Mayer,( اص فِجبست « احش لبلٍجی2 » ثشای اؿبٍسُ ثثِ ایي هؼئلهؼئلِ اػتفبدُ هیً ًوبیذ و هیتَاى آى سا صیش هزو فهزوَفِ ؾشی وذ گزاسی د گبًدٍگبًِ ث ؿوبس آٍسد.
661721452628

ثٌٌبٍثشایي، تشًویت اعلافبت ولاهی ثب فٌٌبكش گشافیىیِ ثبٍیذ هٌٌبثـ حبفؾ و تبُ هذت سا حذاوخش ػبصی اهىبى تَصیـ پشداصؽ دس عَل ًؾبمّ ّبی چٌ ذگبً احشثخؾ تش ػبِصی یه سٍٍیذاد یبدگیشی هقیي سا فشاّّن ًوبیذ. اػتفبدُ حذاوخشی اص ؾبم دیذاسی ثشای پشداصؽ احشثخؾ اعلافبت ٍ وبّؾ تلاؽ ؿٌٌبختی هَسد ًیبص یبدگیشی دس هشوض اًّّویت ایي ه ضَؿِ لشاس داسد ) Ainsworth & Loizou,2003(. ثب وبسثشد ًؾبم دیذاسی ثـشی ثشای پشدِاصؽ اعلافبت ث هَاصات اعٍلافبت ولاهی اهىبى گزاس یب وبّؾ احش ت گ بُِ ّبی هوىي ال لَؿ دس حبفؾ وبسی فشاّن هی گشدد. افضٍى ثش ایيِ، وبسثشد فىغ ّب یب تلبٍٍیش ػبدػبدُ )ًِ پیچیذُ ( هی ت اًًذ ثبس حبفؾ وبسی سا وبّّؾ دّّذ. دس همبیؼ ، هتي ث تشتیت صهبًًی هَسد خ اًًؾ لشاس هی گیشد ٍ هؼتلضم حبفؾحبفؾِ هبصاد ثشای حفؼ توبم ثخؾ ّب دس یه ثخؾ هی ثبؿذ دس تیزًتیزِ، پشداصؽ ؿٌٌبختی فضایٌ ذُ تشیٍ سا هی علِجذ )2002 ,KtlSA(. ثٍب اسائ هتي ثثِ كَست گفٍتبسی، یبدگِیشًذُ هی ت اًًذ سٍایت سا ثـٌ َد ّوضهبى ث تلَیش ثٌٌگشد ٍ ّش د ثخؾِ حبفؾحبفؾِ وبسی سا هَسد اػتفبد لشاس دّّذ. ث فجبست ػبدُ تش، ػغحٍ یبدگیشی داًًؾ پظٍ ّبى اص اًًیویـي ٍ سٍٍایت فضایٌ ذ تش اص ػغُح یبدگیشی آًًبى اص اًًیویـي، سٍٍایت هتي ًوبیـگش اػت )2002 Doolittle,(.

1 Dual Coding Theory
رويکزد يادگيزنذه مذار3
ثب ت رتَرِ ثثِ هجبحج هزوَس، گبم ثقذی هشتجظ ػبصی هفبّّین ػجه یبدگیشی فشدی، ثبصًًوبییچ ذگبً اعلافبت وبسثِشد خلالبً هحیظ ّبی چ ذسػبً ایِ اػت تب ث وبّؾ ثبس ؿٌٌبختی یبدگیشًذُِ هٌ تْْی گشٍدد. ث عَس ضوٌٌِِی ًیض هـخق اػت و عشاحی یهِ هحیظ یبدگیشی ثشای پبػخگَییِ ث یبدگیشًذُ «طًًشیه» و دس ٍالقیت رَد ًذاسد ، غیش هوىي ًویثبؿذ اهب ثؼیبس دؿَاِس اػت. ثلى ، هحیظّ ّبی یبدگیشی ثبیذ ثشای یبدگیشًذگبًًی عشاحی گشدد و اص ت اًًبئی یبدگیشی ث ؿی ّبی هتٌ َفی ثشخَسداس هیثبؿٌٌذ )999 ,sclcStk(. صیجبِیی هحیظ چٌٌذ سػبً ای دس ایي اهش فَتًْفتِ اػت و اهىبى ؿخلی ػبصی ایي هحیظ ٍ دسد هزو ف ای اص سػبً ّبی هختِلف تَػظ عشاح ) دس ثشخی هَاسد وبسثش( ث ه ؾَس اًغجبق پزیشی ثب هزو ف ای اص ػجهّبی یبدگیشی فشاّن هیثبؿذ.
5470907452628

دس ایي كَست، یبدگیشذُِ هی ت اًذ اسائِ ای سا ثب یبصّبی ؿٌٌبختی فشدی هٌٌغجك ًوبیذ. ث فجبست دیگش، ثب اسائ فشكتِ اًًتخبة َؿ ثبصًوبیی ث یبدگیشذ ، یبدگیشًذگبى هی ت اٌذ هٌٌبػتٍ تشیي َؿ ثبصًوبیی سا ثب ت ر ث یبصّبیًـبى اًًتخبة وبیًوبیٌذٌذ. ؿ اّّذ پظٍ ّؾ اخیش آیٌٌغٍ ٍسث ٍى لاثًه )2002 Ainsworth & Van Labeke,( ًـبى هیدّّذ و ایي ساّّجشد هیت اًًذ فشكتّ ّبی یبدگیشی داًًؾ پظ ّبى سا ث عَس لبثل ت ر ای ث جَد ثخـذ.
دس فلش حبضش، فِشكت اًًتخبة یِبدگیشًذُ ، تحَل پبسادایوی ثضسگی اػت ووِ ثبیذ دس اسائ آهَصؽ پشٍٍسؽ ث لَؿ ثپی ًذد )2000 ,akkc( هذلی و دس آى یبدگیشًًذگبى، ساّّجشاى یبدِگیشی خَدٍ ؼتٌٌذ ثِبیذ ربیگضیي هذل ّبئی گشدد وٍوِ تمشیجبً ّیچ اًًتخبثی سا دس اختیبس یبدگیشًذگبى لشاس
ًوی د ٌذ. دس كَست احؼبع وٌتشل ثش یبدگیشی، داًؾ پظ ّبى ث وبسثشد سٍٍیىشد ّبی پشداصؽ اعلافبت گشایؾ ثیـتشی هی یبثٌذ. سٍ ٍیىشدّبی پشدٍاصؽ اعلافبت ثش هحتَا ث فٌ َاى ول توشوض هیو ٌذ استجبط ه رَد هیبى ثخؾّ ّب سا هی گشًذ اص ایي سٍٍی، اهىبى تفىش فِقبلاً دسثبسُ ػبختبس اعلِافبت اسائ ؿِذُ سا فشاّن هیگشدد )2001 ,ekmtlSkk(. دس فول، یبدگیشًذگبى ثضسٍگؼبل )دس ثبفت اسائ چٌٌذ سِػبً ای( ثبیذ دس آغبص تحت ثشًبه ثشًبهِّبی هحیظ یبدگیشی ّذایت ؿ ًذ پغ اص وؼتِ آؿٌٌبیی، ػغح هقیٌٌی اص آصادی ثشای ایزبد استجبعبت هفْ َهی هیبى ثخؾّ ّبی تـىیل دّ ذُ اسائ گشِدد )2001 Andrewartha & Wilmot,(. ثب ایيِ رَد، ثبیذ سٍٍیىشد هحتبعبً ای اتِخبر گشدد چشِا و اسائاسائِ آصادی فول ثؼیبس صیبد هیت اًًذ هٌٌزش ث ایزبد باهٌٌی دس یبدگیشًذیبدگیشًذُ ثیِ تزشث گشدیذگشدیذُ ث تحویل ثبس هبصاد ؿٌٌبختی هٌ تِْْی گشدد.
وبسثشد ؿجیِ ػبصی گبمِ ث گبم هیت اًًذ اص ثشٍٍص تبحیشات ثبس هبصاد ؿٌٌبختی هِوبًًقت ًوبیذ )ؿىل ؿوبسُ 7( ایي اهش دس هشحل اٍٍل اص عشیك چبسچَة ثٌٌذی یبدگیشی دس هشحل دٍٍم اص عشیك اسائِ وٌِتشل فضایٌ ذ تش ثش ثبصًًوبییّ ّب هحمك هی گِشدد. دس كَسِت اهىبىِ تزضی یه اسائ ث لؼوتّ ّبی گبِم ث گبم تحت وٌتشل یبدگیشًذ )دس همبیؼ ثب یه اسائ پی ػتپیَػتِ(، یبدِگیشًًذگبىِ هِی ت اًٌذ هزو ف فؾیوی اص هفبّّین هختلف سا فشُا گیشًذ )2002 ,Schonotz(.

661721452628

شکل شماره3. ایي اسائِ ثِ ثخؾّ ّبی لبثل وٌٌتشل تَػظ یبدگیشًذُ تزضیِ گشدیذُ اػت ٍ وبسثشاى اص حك اًًتخبة هـبّ ذُ هتََى هَسد ًؾش ثشخَسداس هی ثبؿٌٌذ.

ثب ایي رَد، لاصم ث تبویذ هزٍذد اػت و اسائِ ّبی چٌٌذ سػبً ای ثشخََسداس اص وٌٍتشلّ ّبی ثؼیبس صیبد ًیض هوىي اػتِ احشثخـی وبسآیی سٍٍیِذاد یبدگیشی سا هحذٍٍد ًوبیذ رزة یبدگیشی سا ثثِ تقَیك اذاخت یب وبّؾ دّذ )2001 ,ect(.
دس ؿىل ؿِوٍبسُ 7، تلَیش ًوبیـگش د سُدٍسُ فٌ َى هذیشیت پش طُپشٍطُ )2102 yGt( داًـگبُ و ئیٌ ضلٌٌذ رٌ َثی هـبّ ذُ هی گشدد. دس ایي هخبل، داًًؾ پظٍ ّبى ثب ّذایت ث چْْبس هشحل پ یبًًوبییِ ؿذُ ثب ؿیَ ػبخت یه وَداس گشدؽ وٍبس ) سٍ ًذًًوبی ( ؿجى ای آؿٌٌب هیِ ؿِ ًذ. آىّّب دس آغبص ث هشحل اص پیُؾ هقیي ساّ ٌوًبیی هی ؿ ًذ ػپغ هزبِل آصهبیؾ هحیظ سا ث ه ؾَس هـبّ ذُ آحبس تغییش پبساهتشّبی هقیي هـبّ ذُ هی و ٌذ. دس ّش لحؾ ، داًًؾ پظٍ هی ت اًًذ ثب ولیه یه آیىي دس لؼوت ثبلای ػوت ساػت كفح ًوبیـگش، هتي هَسد سٍٍایت سا هـبّ ذُ ًوبیذ. ایي ٍی ظگی ثشای داًًؾ پظٍ بی دس ًؾش گشفت ؿذُ اػِت و تشریح هی دّ ٌذ ثثِ رٍبی ؿٌیذى اسائ ث خ اًًذى آى ثپشِداصًًذ. داًًؾ پظٍ ّبى هی ت اًٌذ هشحل سا هََِسد ثبصپخؾ لشاس دّ ذ یب دس كَست آِؿٌٌبیی ثب هفبِّّین اسائ ؿذُ اص آىّّب فجَس وبیًٌوبیٌذٌذ. ت اًًبیی افوبل وٌتشل ثش فقبلیتّ ّبی ه رَد دس هحیظ چٌٌذ سػبً ای ًیض دس ْبیت ث فٌ َاى یه تزشث خ ؿبیٌٌذ ثشای یبدگیشًذِگبى تزلی هیً ًوبیذ )200 ,ect(.
ثٌٌبثشایي، وبسثشد لذِست گشافیه وبهِپیَتشی ث ؿیَ ّبی ت ریتَریِ پزیش تزشثی، چبلؾ فولی فشاسفشاسٍیٍی عشاحبى آهََصؿی ث ؿوبس هی سٍٍد.

واكنش طزاحي آموسشي1
ثٌٌبثشایي، وبسثشد لذست گشافیه وبهپیَتشی ثثِ ؿیؿیَُ ّبی لبثل ت ریتَریِ ثثِ فٌ َاى چبلؾ فولی فشاسٍٍی عشاحبى آهَصؿی لشاس داسد. ف بٍ ٍسیّبی َیي فضبّبی فش ٌگی هَسد ثحج هؼتلضم ثبصاًذیـی دس اثقبد هختلف آهَصؽ ٍ پشٍٍسؽ هی ثبًؿذ وٍوِ ًمؾ آهَصؿگش، سٍٍاثظ آهَصؿگش-داًًؾ پظٍ ، آهَصؽ ولاػیِ، آهَصؽٍ اص ساُ دٍٍس ای تشًًتی، آصهَى اسصیبثی، اسصؽ هٍحذٍٍدیتّ ّبی وتت آهَصؿی، چٌٌذ سػبً ای ّب دیگش هغبلتٍ آِهَصؿی وچٌٌِیي ّذف آهَصؽٍ پشٍٍسؽ سا ؿبهل هی گشدد )2000,Ktrrktl(. دِس ایي رب لاصم ث تبویذ اػتّ و ّذف اص استمبی ػَاد دیذاسی یب دیگش اؿىبل آىِ ربیگضیٌٌی آىّّب ث ربی ػَاد صثبى ؿٌٌبختی ًویِ ثبؿذ ثلى تىویل استمبی آى هی ثبؿذ .
5470907452628

هٍقلوبى ث فٌ َاى آهَصؿگشاى ثبیذ ث هفْ َم ٍالقی ولو ث تبثلَیٍ عشاحی یب وبیـگشّبی وبهپیَتش تل یضیَى هتَػل ؿ ًذ تب هغبلت دیذاسی سا ثشای آهََصؽ تْ ی تذٍٍیي وبیًًٌوبیٌذٌذ )1998 Flattley,(. هٍه وی )1999 McKay,( افتمبد داسد و اهىبى گزاس ث آهَصؽ ؿخلیٍ ػبصی ؿذُ فشاّن هی ثبؿذ وچٌٌیي، اهىبى عشاحی آهَصؿی هٌٌغجِك ثب اًَاؿ ػجهِّ ّبی ؿٌٌبختی یبدگیشی ًیض ه یّب هی ثبؿذ
ٍ چٌٌذ ػبل آی ذُ ، صهبى چبلؾ صهبى آصهبیؾ خ اّذ ثَد. ّوبىعَس و ولٌٌش ) ,2000 Kellner,
259:p( هتزوش هی گشددٍ اوٌ َى صٍهبى آٍى اػت و ؿیِ ّب، س یسٍیِ ّب فلؼفِفلؼفِ ّبی آهَصؿی ٍ پشپشٍسؿیٍسؿی هَسد ػئَال لشاس گیشد ثؼتش تَلیذ س یىشدّب ؾشیًؾشیِ ّبی رذیذی فشاّّن آیذ. اوٌاوٌَى صهبى آصهبیؾ ّبی رذیذ آهَصؿی ٍ پشٍٍسؿی اػت تب وبسوشدّّب ٍ وظ وبسوشدّّب سا دس ضاسُّضاسُ ًَیيَیي هـبّ ذهـبّذُ وشد. اوٌ َى صهبى ثبصاًًذیـی دس خلَف اّّذاف ٍ ثبصؿٌٌبػی همبكذ ٍ سٍٍؽّ ّبی دػتیبثی ثثِ همبكذ ٍ اّّذاف اػت.

يافته های اوليه
هجبًی ًؾٍشی اسائ ؿذؿذُ دس همبل حبِضش دس تذٍیي ت ػق هغبلت آهَصؿی ایي پشٍ ط هَسد هلاحؾ افوِبل لشاس گشفت اػت. اٍیي هَاسٍد آهَصؿی دس آدسع :www.usq.edu.au/users/sankey/MGT2102 لبثل دػتشٍػیِ هـب ذ هِی ثٍبؿذ. ثبصخَسد همذهبتی اص عشیك فشم ثبصخَسد ای تشًًتی )ؿىل ؿوبسُ 8( ث كَست دا عُلجبً فوذتبً تَػظ داًًؾ پظٍ ّبى حجت ًبم و ذُوٌٌذُ دس دٍ سُ آهَصؿی2102 MGT داًـگبُ و ئیٌ ضلٌٌذ هَسد گشدآٍٍسی لشاس گشفت.
661721452628

شکل شماره 2 . وبسثشاى اص عشیك اسائِ ثِ یه پیوبیؾ ای تشًًتی فشاخ اًذُفشاخَاًذُ هی ؿ ًذ ووِ ثبصخ سدّب سا دس یه پبیگبُ دادُ گشدآگشدآٍسیٍسی هی ًوبیذ.

ثبصخ سدّبی دسیبفتی حىبیت اص ؽْ َس سٍ ذ بی ثؼیبس ؿفبفی داسد. اٍ لاً اص مغًمغِ ًؾش ثیؾ اص 80 دسكذ ثبصخَسد دّ ٌذگبى، ؼخ چٌٌذ سػبً ای هغبلت آهَصؿی دس همبیؼهمبیؼِ ثب ؼخًؼخِ چبپی اص ؽشفیت كشفِ رَئی صهبًی ثشخَسداسً هی ثبؿذ )ؿىلِ ؿوبسُ 9(.

شکل شماره 6. اص مغِ ًؾش داًًؾ پظ ّبى، اػتفبدُ اص ؼخِ چٌ ذسػبً ای هغبلت آهَصؿی دس همبیؼهمبیؼِ ثب ؼخًؼخِ چبپی هؼتلضم كشف صهبى ووتشی هی ثبؿذ.

ثبصخَسد 80 دسِكذی هـبسِوت و ٌذگبىِ ًیض حىِبیت اص تؼْیل تؼشیـ ادسان هفبّّین هذیشیت پشٍ طپشٍطُ دس ؼخًؼخِ چٌٌذ سػبسػبًِای دس همبیؼ ثب ؼخًؼخِ چبپی آى داسد )ؿٍىل ؿوبسُ 10(.
5470907452628

شٍکل شماره 30 . ثبصخَسد هـبسوت و ٌذگبى حىبیت اص ػْ َلت ٍ ػشفت
ادسان یبدگیشی هفبّّین اص عشیك ؼخًؼخِ چٌ ذسػبًچٌذسػبًِ ای دس همبیؼهمبیؼِ ثب ؼخًؼخِ چبپی داسد.

افضٍٍى ثش ایي، ستج ثبلائی ًیض ثشای پزیشؽ هغبلت هَسد هـبّ ذ لشِاس گشفت گضاسؽ 90 دسكذی هِـبسوت و ٌذِگبى حىبیت اص «هغلَثیت» یب «هغلَثیت ثؼیبس» اسائ هفبّّین اصٍ عشیك ؼخ چٌٌذِ سػبً ای داؿت )ؿىل ؿوبسُ 11(. ىت ربلت آى اػت و دس پبػخ ث توبیل ث دسیبفتًٍ چٌٌذِ سػبً ای توبهی هغبلت یبدگیشی، كشفبً 29 دسكذ اص هـبسوت و ٌذگبى افلِام هَافمت و دًُوَدُ 54 دسكذ اص آًْب تشریحِ هِی دّ ٌذ تشویٍجی اص هَاد آهَصؿی ایٌ تشًًتی چبپی سا دسیبفت وبیٌٌذ )ؿىلِ ؿوبسُ 12(. ثب ت ر ث ثبصخ سدّّب اؽْْبسات دسیبفتی، هـبسوت وٍ ٌذگبى ٌَّصَص توبیلً داسًذ تب ث هغبلت آهَصؿی چبپی الجت ًِ الضاهبً ثثِ فٌ َاى هٌجـ اكلی اعلافبت ثلىثلىِ ثثِ فٌ َاى یه گضیٌگضیٌِاختیبسی هبصاد دػتشػی داؿِتداؿتِ ثبؿٌٌذ.

شکلِ شماره 33. اص مغِ ًؾش ثبصخ سددّ ٌگبى، هغبلت آهَصؿی چٌ ذسػبً ای ث كَست « هغلَة» یب « ثؼیبس هغلَة» هَسد اسصیبثی لشاس گشفتگشفتِ اًًذ.

661721452628

شکل شماره 38. اوخشیت هـبسوت وٌ ٌذگبى تشریح هی دّ ٌذ تب آهیختِ هتٌٌبػجی اص هغبلت آهَصؿی چبپی ٍ چٌ ذسػبًچٌذسػبًِ ای سا دسیبفت وبیٌٌذ.

داًـگبُ و ئیٌ ضلٌٌذ رٌ َثی ت ْب داًـگبّّی ًوی ثبؿذ و دٍ سُ ّب سا دس لبلت لَح ّبی فـشدُ ؿجى ر بًی ٍة تشرو اسائ هی وٌٌذ. ثب ایي رَد، اوخش دٍِ سُ ّبی ای تشًًتی ث ربی ثْ ش گیشی اٍِص اهىبًًبت هٌٌحلش ث فشدِ فٌٍ بٍٍسیِّ ّبی ًَیيَیي، كشفبً ث تىخیش «اًًتمبل هذل اعلافِبت» هی پشداصًًذ و فقبلیتی هتذاٍٍل دس ولاع ّبی دسػی هی ثبؿذ. یًبیًَب )2000 Jona,( هقتمذ اػت ووِ اوخش دٍ س ّبی ای تشًًتی كشفبً « هجٍذل كفح » تضیِیٌٌی ؼتٌٌذ فمظ ث اسائ دیزیتبل یبداؿتّ ّب، حمبیك هفبّینِدسػی هی پشداصًذ یبدگٍیشًذُِ سا ثِ عَس صًزیشٍُ ای پیؾِ هِی ثشًًذ. ًؾبم ّبی هذیشیت یبدٍگیشی ثفٌ َاى هٌٌبثـِ ایي اػٌٌبد هذاسن ث ؿوبٍس هی سٍ ًذ اص هضیت فضای ذُ اثضاسّبی اسِتجبعی ثشخَسداس هی ثبؿٌٌذ و ثشلشاسی استجبط آهَصؿگشاى داًًؾ پظ ّبى سا تؼْیل هی و ٌذ. هؼئل اكلی دس فذم بدیذُ اًگبسی هحیظّ ّبی یبدگیشی رذیذ ثبصگـت ث هحیظّ ّبی ػٌ تیٍ اػت. ثلى ، ضشٍٍستٍ داسد تب سٍٍؽ ّبی یًٌَیٌیٌی ثشای تمَیت ایي هحیظ ّبی یبدگیشِی ثب وبسثشد فٌ َىّ ف بٍٍسیّ ّبِی ًَیيَیي خلك یه ثؼت وبهل هَسد تَلیذ ثبص تَلیذ لشاس گیٍشد. دس ایي ثخؾ، هزو ف ای هتـىلٍ اص دٍِ اصدُ ساّّجشد یبِ اكَل عشاحِی ثش هجٌٌبی پظٍ ّؾ حبضٍش ػبیش پظ ّؾ ّبی هشتجظ هَسد تذٍٍیي اسائ لشاس هیگیشد. فْْشػت اسائ ؿذُ ، فْْشػتی فشاگیش ربهـ ًوی ثبؿذ خ اً ذُ هی ت اًذ اكَل دیگشی سا ووِ دس ایٌٌزب اسائاسائِ گشیذُ اػت سا لحبػ وبیًٌوبیٌذٌذ.
«هختلش اهب هفیذِ» تىیِ ثش هتَى ىتِ پشداص هغلَةتش اص وبسثشد هتَى ع لاًًی ٍ هفلل اػت.
ثشای وبّؾ حزن هغبلق اص ًوبیـگش اص صثبى ولی هتَى دلیك اػتفبداػتفبدُ وٌیذ .
دس صهبى هٌٌبػت ٍ ثب اػتفبدُ اص صثبى هحبٍ سُ ای، هـبسوت ارتوبفی یبدگیشًذیبدگیشًذُ سا رلت
5470907452628

ًوبییذ.
اص ًیبص ثثِ رؼتزَی دیذاسی پیؾگیشی ًوبییذ .هحل دػتشػی ثثِ فٌٌبكش هقیي سا هـخق
ًوبییذ. اعلافبت هشتجظ سا دس وٌٌبس ّن گشد آٍٍسیذ تب یبدگیشًذشًذُ دس رؼتزََی آىّّب ًجبؿذ.
اص تلبٍیش كشفبً ثشای هلَسػبصی اػتفبدُ ىٌیذ. دسد تلبٍیش ثبیذ داسای هضیت آهَصؿی ثبؿذ. یبدگیشی دیذاسی سا دس آغبص ثب وبسثشد گشافیه ػبد آگبُ افضایؾ پیچیذگی آىّب ثِب پیـشفت یبدگیشی هَسد چٍْ بسچَةِ ثٌٌذی لشاس دّّیذ .دس كَسُتٍ اهىبى، تلبٍیشی سا دسد ًوبییذ و ثیبًگش یه داػتبى اػت یه مغًمغِ هشرـ یب هجٌٌبئی سا ثشای اًتمبل اعلافبت فشاّن هیًوبیذ.
اص دسد هَػیمی یب اكََات هبصاد ارتٌٌبة ًوبییذ هگش آًىِ ضشٍٍسی ٍ الضاهی ثبؿٌٌذ.
فشكتّّبیِ فشاٍ اًًی سا ثشای تلوینگیشی یبدگیشًًذگبى فشاّّن ًوبییذ هزو فِ هٌٌبثـ وبهلی
) ثثِ فٌ َاى گضیٌ ّبی اًًتخبثی( سا ثشای تؼْیل تلوینگیشی یبدٍگیشًذگبى تبٍهیي ًوبییذ. ػغحی اص وٌتشل ثش هحیظ یبدگیشی سا دس اختیبس یبدگیشًًذگبى لشاس دّّیذ اص ضَح ساّّجشد آهَصؿی اعویٌٌبى حبكل ًوبییذ.
دس تَلیذ اًًیویـيِ اص تلَیش هتي گفتبسی اػتفبدُ ًوبییذ تب اهىبى پشداصؽ ّوضهبى ایي ددٍ هٌٌبثـ اعلافبتی دس حبفؾ وبسی فشاٍّّن آیذ.
دس وبسثشد اًًِیویـي اهىبى دػتشػی ث ؼخِ چبپیِ ولیپ كَتی سا ثشای یبدگیشذگبًی و
تشریح هیدّ ٌذ ث ربی ؿٌیذى دػتَسالقولِ، آى سا هغبلق وبیًٌوبیٌذٌذ، فشاّّن ًوبییذ. ایي اهىبى ثشایِیبدگیشًذگبى ثشخَسداسِ اص داًؾ فضای ذِفضایٌذُ پیـیٌٌی ػٍ دهٌٌذ اػت.
ث ربی یه اسائ ع لاًًی، ثٍب اسائ فشآیٌٌذی تذسیزی اٍعلافبتِ ثثِ تضسِیك اعِلافبت ثپشداصیذ.
یه هحیظ هغلَة یبدگیشی الىتش ًیىی ثشای حفؼ رزاثیت فلال هٌٌذی ث اسائ اعلافبت دس لبلت ثخؾّّبی و تبوَتبُ سا فشاّّن ًوبییذ.
اعویٌٌبى حبكل ًوبییذ ووِ تلَیش یب سًًگ صهیٌصهیٌِ ثب ؿفبفیت اعلافبت هَسد اسائِ دس ًوبیـگش تذاخل ًویوٌٌذ .ثشای ثشرؼتِ ػبصی اعلافبت هْْن اص اًَاؿ هختلف سًًگّّب یب ثشرؼتِ ػبصّّب اػتفبدُ ًوبییذ .
اگش فىغ ٍ هتي دس یه كفحِ یب ًوبیـگش اسائِ هیگشدد، ثثِ ربی اسائِ هزضا، آىّّب سا ثثِ كَست ّوضهبى دسد ًوبییذ .دس ایي كَست، اهىبى پشداصؽ ّوضهٍبى ایي دٍ اسائِ دس حبفؾ وبسی فشاّن هیآیذ .دس كَست تٌٌبػت، اص تلبٍٍیش ثشؿی اػتفبدُ ًوبییذ هتي دس تلَیش دسد ًوبیِیذ.
اص اسربؿ ثِ تلَیش یب وًوَداسَداس هٌٌذسد دس كفحِ دیگش ارتٌٌبة وٌیذ ٍ دس كَست ًیبص، تلَیش سا تىشاس وٌیذ.
661721452628

بحث و نتيجه گيزی
هِمبل حبضش تلاؽ وشدُ اػت تب سئٍَع هضبهیي هفشٍٍضبت ثٌیبدیي آهَصؿی هَسد اػتفبدُ دس ت ػق هِغِبلت یبدگیشی چٌٌذ سػبسػبًِای پشٍ طُ ّبی تحٍمیمبتی هشتجظ سا اسائ ًوبیذ. ایي َؿتبس ًـبىٍ هی دّذ و عشاحبى آهَصؿی دس ٌگبم عشاحی هغبلت آهَصؿی ثبیذ ػجهّ ّبی یبدگیشًی هختلف گضیٌ ّبی ثبصًًوبیی چٌ ذگبًچٌذگبًِ هفبّین سا هَسد هلاحؾهلاحؾِ لشاس دّ ٌذ. تلَیش پشداصی دس ثبصًًوبیی وبسثشد چٌٌذ سػبً ایّ ّب ثبیذ دس ثشآٍ سدُ ػبصی یبصّبی یبدگیشًذگبى چٌٌذ ػ ادُ اهشٍٍصی اص ًمؾ هْْوی ثشخَسداس ثبؿذ. هحذٍٍدیت ّب هضیتٍّ ّبی ؿٌٌِبختی هقیٌٌی، فوذتبً هشتجِظ ثب ایزبد ساّ جشدّّبیِ یبدگیشی احشثخؾ، ًیض هَسد ثشٍسػی هلاحؾ لشاس گشفت. ایي هؼبئل ث یظُ دس پبػخگَیی ث یبصّّبی داًًؾ پظٍ ّبى ثشخَسداس اص ػجهّّبی هتوبیض اص ػجه ّبی یبدگیشی ػٌ تی اص اّّویت فضایٌ ذُ تشی ثشخَسداس هی ثبؿٌٌذ. دس ْبیت، ًـبى دادُ ؿذ و فشاّّن ػبصی فشكت اًًتخّبة یب وٌتشل ث فٌ َاى یه گضیٌ ثؼیبس هغلََة هٌٌبػت هٌٌزش ث تقویك تزشث یبدگیشی داًًؾ پظٍ هی گشدد. یِبدگیشی هزو ف هتٌ َفی اص هفبّّیٍن ثب اِػتفبدُ اص هزو ف هتٌ َفِی اص لبلتّ ّبی آهَصؿُی و دس سٍٍیذاد یبدگیشی هَسد اػتفبدُ دس ایي همبل هـْ َد اػت اص لحبػ پظٍ ّؾ بی اخیش تَػظ عشِاحبى آهَصؿی حىبیت داسد.
دس پبیبى، ت كی هیٍ گشدد وبسثؼت ثبصًوبیی ّبی چٌ ذگبًچٌذگبًِ دس چ بسچَة چٌٌذ سػبً ایّ ّب دسساػتبی تؼْیل، تؼشِیـٍ تقوِیك یبدگیشی یبدداسی هفبّین هغبلتٍ آهَصؿی دس دػٍتَسِ وبس وبًَى ت ر عشاحبى ثشبه سیضاى آهَصؿی، ت ی و ذگبىِ هٍغبلت وتت دسػیِ، ث یظ آهَصؿگشاى لشاس گیشد. افضٍٍى ثش ایي، ضشٍٍسی هی ًوبیذ تٌب ت ػق پظ ّؾ ّبی هقغَف ث ثبصًًوبیی ّبیُ چٌ ذگبً دس چْ بسِچَة چٌ ذسػبً ایّ ّب ًیض ثب توشوض تبویذٍ ثش اثقِبد هختلف ایي ح صُ َیيٍ هغبلقبتیِ اص رول لبلت ّب، چبسِچَةّ ّب، وبسوشدّّب، گٍگًَِ ّب …، ث ه ؾَس خلك فشكتّ ّب ؽشفیتّ ّبی هٍغلَة یبدگیشی یبدداسی دس هشوض ت رتَرِ ٍ دػتَس وبس داًؾ گشاى ٍ پظ ّؾ گشاى ح صُ آهَصؽ یبدگیشی لشاس گیٍشد.

References
Ainsworth, S. (1999). The Functions of Multiple Representations. Computers and Education, 33(2-3), 131-52.
Ainsworth, S. E. & Loizou, A. (2003). The Effects of Self-Explaining When Learning with Text or Diagrams. Cognitive Science (In Press).
5470907452628

Ainsworth, S., & Van Labeke, N. (2002). Using a Multi-Representational Design Framework to Develop and Evaluate a Dynamic Simulation Environment. In R. Ploetzner (Ed.). International Workshop on Dynamic Visualizations and Learning, Tubingen, Germany: Knowledge Media Research Center.
Anderson, M. D. (2001). Individual Characteristics and Web-Based Courses. In C. R. Wolfe (Ed.), Learning and Teaching on the World Wide Web (pp. 45-72). SanDiego: Academic Press.
Andrewartha, G., & Wilmot, S. (2001). Can Multimedia Meet Tertiary Education Needs Better Than the Conventional Lecture? A Case Study. Australian Journal of Educational Technology, 17(1), 1-20.
Aristotle.”On Memoryand Reminiscence.”The Basics Worksof Aristotle. . w tlckS. ,ekoSt rckmkd kloo Y wtw yaKtkk. rAMS.17-607.1941.
Bodemer, D., & Ploetzner, R. (2002). Encouraging the Active Integration of Information During Learning with Multipleand Interactive Representations. In R.
Ploetzner (Ed.). International Workshop on Dynamic Visualizations and Learning, Tubingen, Germany: Knowledge Media Research Center.
DePorter, B. (1992). Quantum Learning: Unleashing the Genius in You. Dell .Yklo wtw roertSAtka,
Doolittle, P. E. (2002). Multimedia Learning: Empirical Results and Practical
Applications. Irish Educational Technology Users’ Conference, Carlow, .dltrckm
2661615428949

Evans, J. (2002). The FILTER Generic Image Dataset: A Model for the Creation of Image-Based Learning & Teaching Resources. ASCILITE 2002, Winds of change in the sea of learning: Charting the course of Digital Education. y., r. wr.ytrmtl, eoaorckm, „ e. r. skrkdck, &Learning Styles and Strategies, RetrievedMarch 14 2001, from: http://www2.ncsu.edu/unity/f/felder/public/ILSdir/styles.htm.
Flattley, R. (1998). Visual Literacy, Department of Psychology, Pima College. Retrieved April 9, 2003, from http://dtc.pima.edu/psychology/Visual_Literacy.html. – .a rttetlS, & t., akka, mt e., ytte, mtl ckn y., Gtrrtnte,(2002) vtSocrS . tkInstruction: Functions of Screen Captures in Software Manuals. In R.Ploetzner (Ed.). International Workshop on Dynamic Visualizations andLearning, Tubingen, Germany: Knowledge Media Research Center.
Jona, K. (2000). Rethinking the Design of Online Courses. ASCILITE 2000,
Learning to Choose, Choosing to Learn. Southern Cross University, Coffs eclekol, .eoSelcrtc
.KcrMoac,s.,.Ackmrtl,r.,&swtrrtl,a. (2001).etclktlsretlttkatckm. Efficiency of Instructional Guidance. Educational Psychology, 21(1), 5-23.
Kearnsley, G. (2000). Online education: Learning and Teaching In Cyber Space. Belmont, CA: Wadsworth/Thomson Learning.
Kellner, D. (2000). New Technologies/New Literacies: Reconstructing educationfor the new millennium. Teaching Education, 11(3), 245-65.
Kress, G. & van Leeuwen, T. (1996). Reading Images: The Grammar of Visual Design. London: Routledge.
etka-sAo ect,. (2001).‘ Controlling the Display of Animation for BetterukmtlSeckmtkak, Journal of Research on Technology in Education, 33(5),soddtl. – Lih-Juan, C. (1997). The Effects of Verbal Elaboration and Visual Elaborationon Student Learning. International Journal of Instructional Media, 24(4),40-333.
661721452628

Liu, Y., & Ginther, D. (1999). ‘Cognitive Styles and Distance Educationk Online Journal of Distance Learning Administration, 2(3), Fall. Available from: http://www.westga.edu/~distance/liu23.html
Mayer, R. E. (2001). Multimedia Learning. Cambridge: Cambridge University .rltSS – .r ykltkk, & s., r. ycMtl, (1999).‘ Instructional TechnologyoolSk ylcko tk, k (ed.) Handbook of Applied Cognition, Wiley, New York.
s yaKcM,(1999)‘ .An investigation of text-based instructional materials enhanced with graphicsk, Educational Psychology, 19(3), September, 323 –335. – K KlcokwSot, & .., ekoaArtk,ya (2001)ntSocr rkl ekkrS ttaAkkrkatacr .thinking:
What does the research tell us? Apple University Consortium Academic and Developers
Conference, James Cook University, Townsville, .eoSelcrtc
ekRourke, M. (2002). Engaging Students Through ICT’s: A Multiliteracies Approach. TechKnowLogia, (April-June), 57-59. Retrieved November 2, 2002, from: http://www.TechKnowLogia.org
Sankey, M. D. (2001). Are images widely utilised as learning tools ininstructional materials produced by USQ? If not, why not? And what wouldbe the benefits? Distance
Education Centre USQ, Toowoomba. Available from:
http://www.usq.edu.au/users/sankey/pages/CV/cv5.htm
Sarasin, L. C. (1999) Learning Styles Perspectives: impact in the classroom Madison, WI: Atwood Publishing.
Schnotz, W. (2002). ‘Enabling, Facilitating, and Inhibiting Effects in Learningfrom Animated Picturesk, In R. Ploetzner (Ed.). International Workshop onDynamic Visualizations and Learning, Tubingen, Germany: KnowledgeMedia Research Center.
Stokes, S. (2002). Visual Literacy in Teaching and Learning: A Literature
Perspective. Electronic Journal for the Integration of Technology in Education, 1(1,
Spring), 10-19. Retrieved April 9, 2003, from http://ejite.isu.edu/Archive.html
Sweller, J. (1999). Instructional Design in Technical Areas. Melbourne: ACER
.rltSS
Sweller, J. (2002). ‘Visualisation and Instructional Designk, In R. Ploetzner (Ed.).,etclktka ckm vtSocrtecetkkS oMkcdta kk wkloSAke dketlkcetkkcr Tubingen, Germany: Knowledge Media Research Center.
Tabbers, H. K. (2002). The Modality of Text in Multimedia Instructions: Refiningthe Design Guidelines. Heerlen, Netherlands: Open University of theNetherlands.
Vincent, A. & Ross, D. (2001). Learning Style Awareness: A Basis ForDeveloping Teaching and Learning Strategies, Journal of Research onTechnology in Education, 33(5).

5470907452628

661721452628



قیمت: تومان

دسته بندی : مدیریت

پاسخ دهید